Wytyczne ESTRO ACROP dotyczące ułożenia, unieruchomienia i weryfikacji w radioterapii raka piersi.
We wrześniu 2023r. ukazały się wytyczne ekspertów ESTRO ACROP dotyczące technicznych aspektów przeprowadzenia radioterapii
u pacjentek z rakiem piersi.
- Ułożenie pacjenta
- W większości przypadków zaleca się ułożenie na plecach.
- U pacjentek z większymi piersiami lub wymagającymi szczególnej ochrony płuc można zastosować pozycję na brzuchu,
lecz konieczna jest współpraca między pacjentem a doświadczonym zespołem. - Standardowo zaleca się ułożenie obu kończyn górnych na podłokietniku nad głową. W szczególnych przypadkach wystarczy ułożenie jednej kończyny nad głową - mniej stabilne.
- Można rozważyć fizjoterapię celem zwiększenia ruchomości kończyny po operacji.
- W pozycji na plecach można zastosować uniesienie tułowia pod warunkiem odpowiedniej stabilizacji pacjenta oraz braku ryzyka kolizji.
- Unieruchomienie
- Nie ma wystarczających danych zalecających zastosowanie konkretnych metod unieruchomienia piersi (np. modele termoplastyczne, dedykowane biustonosze).
- W zależności od zastosowanej techniki w nielicznych badaniach wykazano zmniejszenie dawki w narządach krytycznych (szczególnie w przypadku większych piersi) oraz zwiększenie ryzyka odczynów popromiennych na skórze.
- Odtworzenie pozycji terapeutycznej na aparacie
- Zaleca się użycie tatuaży lub innych znaczników skórnych.
- SGRT może zwiększyć precyzję odtworzenia pozycji terapeutycznej.
- Należy przedyskutować z pacjentem i poinformować o ryzyku pozostawienia śladów na skórze po tatuażach.
- Zaleca się zaznaczenie trzech punktów na skórze klatki piersiowej – jedno na linii pośrodkowej i dwa po bokach.
- Weryfikacja
- Zaleca się codzienną weryfikację 2D-2D lub 3D (CBCT) w oparciu o kości oraz tkanki miękkie.
- Można wykorzystać SGRT (duża precyzja, brak promieniowania jonizującego), jednak nie powinno zastąpić standardowych technik weryfikacji.
Źródło: https://www.tipsro.science/article/S2405-6324(23)00019-7/fulltext#secst005
Autorki:
dr n. med. Aleksandra Napieralska - wybór tematu oraz recenzja merytoryczna
lek. Izabela Zarębska - opracowanie tematu
