yPTRO

portal edukacyjny
dla lekarzy

SBRT ultracentralnych guzów płuca - rekomendacje International Stereotactic Radiosurgery Society (ISRS).

‹ wróć

ISRS opublikowało w czerwcu 2023 przegląd systematyczny z metaanalizą, na podstawie których stworzono zalecenia dotyczące SBRT ultracentralnych guzów płuca.

 

  1. Definicja guza ultracentralnego

 

Na potrzeby analizy za guzy ultracentralne przyjęto takie, w których GTV lub PTV nakładał się z PBT (proximal bronchial tree) lub nachodził na struktury śródpiersia takie jak przełyk lub duże naczynia.

 

 

  1. Schemat dawkowania:

 

Autorzy zalecają 60Gy w 8 frakcjach podawane codziennie lub co drugi dzień.

W przypadku guzów endobronchialnych, z dużym ryzykiem krwawienie autorzy zalecają zastosowanie niższej dawki frakcyjnej, np. 60Gy w 15 frakcjach.

 

 

  1. Zalecenia dotyczące planowania i leczenia

 

Wskazane jest zastosowanie technik uwzględniających ruchomość oddechową. Umożliwia to zmniejszenie marginesów ITV.

Należy unikać „hot spotów” w obrębie PBT i innych strukturach krytycznych (np. przełyk). Dmax powinna wynosić  < 150% przepisanej dawki, również w obrębie PTV. 

 

Można rozważyć redukcję Dmax w PBT < 133–150 Gy, BED3 (EQD23 < 80–90 Gy) lub Dmax < 100 Gy BED3 (EQD23 < 60 Gy),  gdy są obecne czynniki ryzyka powikłań lub guz znajduje się w pobliżu tchawicy, oskrzela głównego. Priorytetem jest zachowanie dawek tolerancji na narządy krytyczne kosztem dopromienienia obszarów tarczowych.

 

  1. Leczenie skojarzone

 

U pacjentów stosujących leczenie celowane należy zachować minimum 2-3 dni odstępu przed SBRT. W przypadku inhibitorów VEGF należy zachować 3-4 tygodnie odstępu. Zaleca się min. 2 dni odstępu między SBRT a immunoterapią. Więcej szczegółów dot.  kojarzenia SBRT z leczeniem celowanym i immunoterapią znajduje się w wytycznych EORTC-ESTRO OligoCare consortium (https://www.thelancet.com/journals/lanonc/article/PIIS1470-2045(22)00752-5/fulltext).

 

 

  1. Choroby towarzyszące a SBRT

 

W związku z większym ryzykiem powikłań SBRT u pacjentów stosujących leki przeciwkrzepliwe/przeciwpłytkowe należy rozważyć odstawienie leków w przypadku stosowania dawki profilaktycznej. W przypadku braku możliwości, należy rozważyć de-eskalację dawki lub zastosowanie innego frakcjonowania (dawki niestereotaktyczne).

 

U pacjentów chorujących na śródmiąższową chorobę płuc należy pamiętać o podwyższonym ryzyku popromiennego zapalenia płuc. W związku z tym, należy ograniczyć dawkę w obrębie płuc do V20 < 10%.

 

 

  1. Wyniki leczenia

 

SBRT charakteryzuje się wysoką skutecznością w leczeniu guzów UC -  1- i 2-letni odsetek kontroli miejscowej wynosi 92% i 89%.

 

  1. Powikłania

 

Zgodnie z wynikami analizy ryzyko powikłań G3+ wynosi <10%, a najczęstszym powikłaniem jest zapalenie płuc. Częstość zgonów związanych z leczeniem wynosi 4% - najczęstszą przyczyną jest krwawienie.

Jak podkreślają autorzy, ryzyko powikłań wrasta wraz z dawką w PBT. Szczególnie narażeni na powikłania po leczeniu są pacjenci z guzami endobronchialnymi, stosujący leki przeciwpłytkowe/przeciwkrzepliwe, inhibitory VEGF oraz chorujący na śródmiąższową chorobę płuc (punkt 4 i 5).

 

 

 

Żródło:

https://www.lungcancerjournal.info/article/S0169-5002(23)00819-X/fulltext?fbclid=IwAR3BAZM6ladNVxxCp7UL5Mew-cPqiPaE0G8Gk6diC-p6wTCaE1miqZSdNlw