Eksperci ESTRO przeprowadzili przegląd systematyczny 51 publikacji dotyczących definicji oraz wymagań związanych ze stosowaniem radioterapii stereotaktycznej.

Definicja

Radioterapia stereotaktyczna umożliwia podanie biologicznie wysokiej dawki promieniowania z dużą dokładnością do dobrze zdefiniowanej objętości tarczowej. Leczenie przeprowadza się w jednej lub kilku frakcjach. Wyróżnia się trzy rodzaje radioterapii stereotaktycznej:

• SRS (stereotactic radiosurgery): technika służąca do napromieniania zmian wewnątrzczaszkowych i zaburzeń czynnościowych, realizowana w jednej frakcji.
• FSRT (fractionated stereotactic radiation therapy): jak wyżej, ale z wykorzystaniem wielu frakcji.
• SBRT (stereotactic body radiotherapy): technika stosowana w leczeniu pierwotnych nowotworów pozaczaszkowych we wczesnym stadium oraz choroby oligometastatycznej.

Wymagania

• Personel
  • Podstawowy skład zespołu: radioonkolog, fizyk medyczny oraz elektroradiolog. Ośrodek prowadzący leczenie za pomocą radioterapii stereotaktycznej powinien leczyć min. 25 pacjentów rocznie, aby utrzymać odpowiednią jakość leczenia.
  • Radioonkolog: kwalifikacja chorego do leczenia, uzyskanie zgody na leczenie, wybór metod unieruchomienia i obrazowania do planowania, wyznaczenie objętości napromienianych oraz narządów krytycznych, określenie dawki, ocena i akceptacja planu leczenia, weryfikacja obrazowania IGRT, sporządzenie dokumentacji leczenia oraz dalsza obserwacja pacjenta.
  • Fizyk medyczny: odbiór i kontrola aparatury terapeutycznej, ocena jakości oraz fuzji badań obrazowych, przygotowanie planu radioterapii, udział w jego akceptacji i weryfikacji.
  • Elektroradiolog: unieruchomienie pacjenta, import danych obrazowych, udział w konturowaniu narządów krytycznych, planowanie leczenia pod nadzorem fizyka medycznego, przygotowanie dokumentacji dozymetrycznej, codzienna kontrola aparatury, wykonywanie pomiarów weryfikacyjnych, przygotowanie i realizacja napromieniania.
  • Opcjonalnie dodatkowo: np. neurochirurg, neuroradiolog.
• Technika leczenia
  • Planowanie leczenia z wykorzystaniem zaawansowanych algorytmów obliczania dawki np. typu B lub C.
  • Wyznaczanie targetu i OAR w oparciu o bad. TK do planowania leczenia (skany co <2mm). W przypadku guzów z dużą ruchomością – 4D CT.
  • Fuzja TK z bad. MR poprawia precyzję leczenia w przypadku zmian w OUN i kręgosłupie, a z bad. PET w przypadku raka płuca.
  • Zaleca się, aby listki MLC miały szerokość < 10mm.
  • Konieczne jest adekwatne unieruchomienie pacjenta oraz codzienne IGRT, np. z wykorzystaniem CBCT, aby zapewnić prawidłowe ułożenie.
  • Techniki zarządzania ruchem, takie jak: ITV, mid-ventilation, bramkowanie oddechowe lub tumor tracking w przypadku guzów w obrębie klatki piersiowej i jamy brzusznej.
  • Wdrożenie procedur zapewnienia jakości (QA), takich jak np.: testy end-to-end i audyty zewnętrzne.

Źródło:
https://www.thegreenjournal.com/action/showPdf?pii=S0167-8140%2825%2904611-0