yPTRO

portal edukacyjny
dla lekarzy

Międzynarodowy konsensus i wytyczne konturowania w raku nosogardła.

‹ wróć

W „czerwonym żurnalu” opublikowano zaktualizowane wytyczne dotyczące wyznaczania leczonych objętości u chorych na raka nosogardła
w oparciu o ankietę Delphi. W ramach konsensusu zalecenia dotyczące obszarów tarczowych opisano:

 

GTV po leczeniu indukcyjnym

  • Dawka w obszarach GTV - 70 Gy
  • GTVp - guz pierwotny – objętość po leczeniu indukcyjnym
  • GTVn - obszar węzłowy bez/z ENE (ENE-/ENE+) – objętość po leczeniu indukcyjnym
  • Z uwagi na trudności w ocenie regresji nacieku podstawy czaszki, zaleca się włączenie objętości sprzed leczenia indukcyjnego do CTVp_60.

CTV - guz pierwotny

Wyznaczenie obszaru CTV dla guza pierwotnego (CTVp) obejmuje dwa zasadnicze elementy: geometryczne poszerzenie marginesu wokół GTV oraz uwzględnienie anatomicznych dróg szerzenia się nacieku nowotworowego.  

  • High-risk CTVp (CTVp_70): GTVp + 0-5mm, dawka 70Gy.
  • Intermediate-risk CTVp (CTVp_60): GTVp + 8-10mm, dawka 60Gy; zalecane objęcie całego nosogardła dawką 60Gy.
  • Low-risk CTVp (CTVp_50) do dawki 50Gy, obejmuje:
    • tylną cześć jamy nosowej (min. 5mm od nozdrzy tylnych),
    • tylną część zatoki szczękowej (min. 5mm),
    • wyrostki skrzydłowe i doły skrzydłowe obustronnie
    • przestrzeń przygardłową (objąć przestrzeń zarylcową) obustronnie
    • tylną część zatoki sitowej (z objęciem lemiesza)
    • zatokę klinową (dolne 5-10mm lub całą w przypadku jej zajęcia)
    • zatokę jamistą (wyłącznie w przypadku guzów T3-T4), jednostronnie w przypadku guzów położonych bocznie
    • otwory podstawy czaszki: otwór poszarpany (obustronnie), otwór owalny (jednostronnie tylko w przypadku guzów położonych bocznie), otwór okrągły, szczyt piramidy kości skroniowej, stok (przednia 1/3 lub cały, jeśli zajęty).

CTV węzły

  • High-risk CTVn, do dawki 70Gy
    • ENE(-): GTVn = 0-5mm,
    • ENE (+): GTVn 5+10mm
  • Niejednoznaczne węzły chłonne (equivocal lymph nodes) – bez dodatkowego marginesu, do dawki 60Gy
  • Low-risk CTV – obejmuje CTVn_60-70 wraz z grupami węzłowymi na poziomie zajętych węzłów, do dawki 50Gy:
    • obustronnie węzły chłonne: zagardłowe, II, III, Va.
    • Jednostronnie węzły chłonne grup IV, Vb/c tylko, jeśli zajęte są węzły chłonne grupy III/Va po tej stronie.
    • ipsilateralnie grupa Ib w przypadku jej zajęcia lub zajęcia ślinianki podżuchowej oraz struktur, których pierwszym poziomem spływu jest gr. Ib (jama ustna, przednia połowa jamy nosowej). Śliniankę podżuchwową można wyłączyć z rutynowego objęcia Ib, jeśli nie jest zajęta.
  • Granice anatomiczne CTVn:
    • dogłowowo (grupa II) – do podstawy czaszki,
    • doogonowo (CTVn_50) – w przypadku zajęcia II,II,III,Va – jedna grupa poniżej zajętej, w przypadku zajęcia IV/Vb - do głowy obojczyka, min. 2cm poniżej zajętego węzła chłonnego
    • granica przednia IVa – tylna krawędź mm. podgnykowych.

 

Źródło i przykładowe wrysowanie: https://www.redjournal.org/action/showPdf?pii=S0360-3016%2825%2900487-0

AN/IZ