Konsensus ESMO-ESTRO dotyczący bezpieczeństwa łączenia radioterapii z immunoterapią i leczeniem celowanym.
Eksperci z ESMO i ESTRO przygotowali wytyczne dotyczące bezpieczeństwa łączenia nowoczesnego leczenia systemowego z radioterapią.
Określono trzy strategie postępowania w zależności zastosowanego leku oraz schematu radioterapii (tj. RT paliatywna, frakcjonowana konwencjonalnie i radioterapia stereotaktyczna):
- Połączenie przeciwwskazane - rozważyć długotrwałe przerwanie leczenia farmakologicznego lub rezygnację z radioterapii. Zaleca się zachowanie odstępu czasowego wynoszącego co najmniej 5 okresów półtrwania leku pomiędzy jego odstawieniem a rozpoczęciem RT. Należy rozważyć wznowienie podawania leku min. 1 tydzień po zakończeniu radioterapii.
- Połączenie dopuszczalne, ale konieczna znaczna modyfikacja leczenia – rozważyć przerwanie leczenia systemowego, zmniejszenie dawki leku lub znaczną modyfikację RT. Znaczną modyfikację radioterapii definiuje się jako zmniejszenie przepisanej dawki dla PTV o ≥20% i/lub niedostateczne napromieniowanie ≥20% objętości PTV. W przypadku przerwania podawania leku lub zmniejszenia dawki ważne jest, aby zachować odstęp czasowy min. 5 okresów półtrwania leku między ostatnim podaniem leku a rozpoczęciem RT. Należy rozważyć wznowienie podawania leku (lub pierwotnej dawki leku) do 1 tygodnia po zakończeniu radioterapii lub później w przypadku utrzymującej się lub ostrych AE.
- Konieczna niewielka modyfikacja/brak konieczności modyfikacji – rozważyć niewielką przerwę w podawaniu leku, dawki leku, modyfikację RT lub brak zmian. W przypadku niewielkich modyfikacji radioterapii wartości BED/EQD2 dla objętości docelowej nie powinny ulec zmianie. Można rozważyć zwiększenie liczby frakcji, zastosowanie zaawansowanych technik RT (IMRT, VMAT, IGRT)
Konsensus dotyczący skojarzenia leczenia systemowego i radioterapii
- Inhibitory punktów kontrolnych (ICIs)
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
PD(L)-1/CTLA-4: Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
Połączenie bezpieczne, ale możliwy wzrost ryzyka martwicy OUN, zapalenia płuc i powikłań gastroenterologicznych. |
|
Mózgowie |
PD(L)-1/CTLA-4: Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
|
Głowa i szyja |
PD(L)-1: Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
|
Klatka piersiowa |
PD(L)-1: Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
PD(L)-1: Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
PD(L)-1/CTLA-4: Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
- Inhibitory VEGF(R)
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
Najczęstsze powikłania dotyczą zaburzeń hematologicznych, krwawień, limfopenii, zapalenia skóry i błon śluzowych oraz powikłań gastroenterologicznych i zapalenia mięśni.
|
|
Mózgowie |
RT paliatywna – brak konsensusu. |
|
|
Głowa i szyja |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Klatka piersiowa |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
Bez konieczności modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
- Inhibitory kinaz tyrozynowych (TKI)
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
Powikłania głównie hematologiczne lub gastroenterologiczne. Połączenie sorafenibu i RT wątroby może spowodować hepatotoksyczność.
|
|
Mózgowie |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Głowa i szyja |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Klatka piersiowa |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
|
- Inhibitory CDK4/6
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
Możliwe zapalenie skóry, przełyku, powikłania gastroenterologiczne i hematologiczne.
|
|
Mózgowie |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Głowa i szyja |
RT paliatywna – istotna modyfikacja. |
|
|
Klatka piersiowa |
RT paliatywna – istotna modyfikacja. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
RT paliatywna – istotna modyfikacja. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
|
- Przeciwciała monoklonalne anty-HER2
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
Brak modyfikacji bez względu na schemat RT. |
Możliwe powikłania ze strony przełyku.
|
|
Mózgowie |
Brak modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
|
Głowa i szyja |
RT paliatywna/frakcjonowana konwencjonalnie - bez modyfikacji. |
|
|
Klatka piersiowa |
Brak modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
Brak modyfikacji bez względu na schemat RT. |
|
- Inhibiotry PARP (PARPi)
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
Powikłania głównie hematologiczne. |
|
Mózgowie |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Głowa i szyja |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Klatka piersiowa |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
Inhibitory mTOR
|
Lokalizacja |
Zalecenia |
Komentarz |
|
Skóra |
Brak modyfikacji bez względu na schemat RT. |
Powikłania głównie hematologiczne i infekcyjne. Możliwość zapalenia przełyku, płuc i powikłań chirurgicznych. |
|
Mózgowie |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
|
|
Głowa i szyja |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Klatka piersiowa |
RT paliatywna/SBRT – istotna modyfikacja. |
|
|
Jama brzuszna/ miednica |
Istotna modyfikacja bez względu na schemat RT. |
|
|
Układ mięśniowo-szkieletowy |
RT paliatywna – bez modyfikacji. |
|
Źródła:
https://www.annalsofoncology.org/action/showPdf?pii=S0923-7534%2825%2904719-2
https://www.thegreenjournal.com/action/showPdf?pii=S0167-8140%2825%2905334-4
